Hala pneum

Turystyka

Poniżej prezentujemy atrakcje turystyczne w gminie Gołcza.
 
Szlak Architektury Drewnianej
 
Szlak Architektury Drewnianej w Województwie Małopolskim, o długości 1500 km obejmuje 237 zespołów architektonicznych od kościołów, cerkwi, kaplic i dzwonnic po spichlerze, wiejskie chałupy i szlacheckie dwory. Szlak ten przebiega również przez Gminę Gołcza.
 
Zgodnie z wytyczonym szlakiem trasy turystycznej, obiektem architektury drewnianej znajdującym się w Gminie Gołcza jest kościół w Ulinie Wielkiej.
 
Kościół parafialny pw. Św. Katarzyny w Ulinie Wielkiej pochodzi z II. poł. XVII w. Jest on jednonawowy o konstrukcji zrębowej, oszalowany i pokryty blachą. Wyposażenie datowane jest na XVII–XVIII w. Wnętrze świątyni nakryte jest sklepieniami pozornymi: prezbiterium kolebkowym, a nawa krzyżowym. Zwieńczenia obramień otworów drzwiowych i okiennych wycięte są w łuki w kształcie tzw. oślich grzbietów. Najcenniejszym zabytkiem w świątyni jest gotycka rzeźba Matki Boskiej z ok. 1400 r. Późnobarokowe ołtarze datowane są na XVII w. Manierystyczna ambona pochodzi z XVII w., a marmurowa chrzcielnica datowana jest na koniec tego stulecia. W świątyni znajdują się też marmurowe epitafia właścicieli wsi z XVIII w. Przed kościołem usytuowana jest wolno stojąca dzwonnica z przełomu XVIII/XIX w. Jest to budowla drewniana konstrukcji słupowo-ramowej, o pochyłych oszalowanych ścianach, nakryta daszkiem namiotowym.
 
Szlak Młynów Doliny Szreniawy
 
Przez Gminę Gołcza przepływa rzeka Szreniawa, wzdłuż której biegnie Szlak Młynów. Warto więc zobaczyć:
 
- młyn w Przybysławicach (Przybysławice 62) - wybudowany w latach 60. XX w. na młynówce od Szreniawy (na miejscu wcześniejszego młyna drewnianego z napędem na koło wodne); pierwotnie młyn wodny (z napędem najpierw na koło, potem turbinę), potem wodno-elektryczny; murowany, dwukondygnacyjny; czytelna młynówka górna; relikty jazu; śluza robocza drewniana z zachowanym częściowo upustem jałowym; komora turbinowa betonowa; pędnia pasowa na pasy skórzane.
 
- młyn w Wielkanocy (Wielkanoc 76) - wybudowany w latach 1912-16 jako wodny młyn nad potokiem Gołczanka, napędzany kołem wodnym (nasiębiernym ze spadkiem wody na koło 6 m; doprowadzenie wody: z potoku górnego drewnianym łotokiem o długości 50 m wspartym na palach oraz z potoku dolnego młynówką ziemną), w latach 50. XX w. przerobiony na elektryczny i wkrótce potem unieruchomiony; do młyna przylega część mieszkalna; zespół drewniano-kamienny, dach kryty dachówką (zachowana oryginalna dachówka z okresu budowy młyna); zachowane: betonowa śluza robocza z lat 30., zdemontowane żeliwne elementy napędu, w tym wał napędowy i koło do transmisji pasowej, granitowy kamień ze złożenia; czytelna młynówka od potoku dolnego.
 
- młyn w Gołczy - wybudowany ok. 1950 r. na miejscu starszego założenia młyńskiego; pierwotnie wodny (turbinowy) nad potokiem Gołczanka (obecnie koryto przełożone), potem elektryczny; drewniany o konstrukcji słupowej z murowaną kondygnacją napędową i murowaną potynkowaną przybudówką, dwukondygnacyjny; betonowa komora turbinowa; wyposażenie technologiczne fabryczne z poł. XX wieku.
 
- młyn w Rzeżuśni (Rzeżuśnia 1) - wybudowany w l. 1903-6 jako wodny (turbinowy, "amerykański"); pierwotnie młyn dworski Szyców, w latach 30. żydowski - handlowy; murowany, ceglano-kamienny, czterokondygnacyjny, elewacja frontowa siedmioosiowa, elewacje szczytowe czteroosiowe; otwór spustowy dla worków nad głównym wejściem; częściowo zachowane dawne wyposażenie technologiczne z I. poł. XX wieku.